Terug naar overzicht

Inspelen op onbewust gedrag: een win-winsituatie

Wenda Linthorst, 22 juni 2015

Consumatics speelt in op het onbewust gedrag van de consument. Met onze onderzoeken proberen wij het voor iedereen leuker te maken, zowel voor de consumenten als voor ondernemers. Hierbij een voorbeeld. Geur heeft een belangrijke invloed op ons onbewuste gevoel en gedrag. Voor een onderzoek in 2014 hebben wij een sinaasappelgeur verspreid in een winkelcentrum. Hierdoor kregen consumenten een fijner en veiliger gevoel (Consumatics, 2014). Dat is een win voor de consument. Hierdoor bleven de bezoekers ook langer in het winkelcentrum en gaven meer geld uit. Dat is natuurlijk ook een win voor de ondernemers. Zo hebben we ook menukaarten voor restaurants aangepast waardoor de consument makkelijker kan kiezen en ondernemers een product waar zij trots op zijn er extra kunnen laten uitspringen. Keuzestress verminderen kan helpen bij het ervaren van een prettiger moment voor de gast en de ondernemer kan een gewenst product in het zonnetje zetten waardoor deze vaker gekozen zal worden en/of positiever over nagepraat wordt.

Sommige mensen zien neuromarketing niet als iets positiefs, zij zien het als het manipuleren van keuzes. Ik ben het hier niet mee eens en denk dat je juist hele goede dingen kan doen door in te spelen op onbewust gedrag. Zo hebben wij een onderzoek gedaan naar de invloed van presentatie van voeding op de ondervoeding van ouderen. Door het eten en drinken aantrekkelijker te presenteren, werd het moment van eten en drinken als fijner ervaren, maar werd ook daadwerkelijk beter gegeten en gedronken (Consumatics, 2014). Zo dragen de onderzoeken van Consumatics bij aan prettigere ervaringen, meer omzet voor ondernemers, maar ook aan een betere gezondheid!

Ik vroeg me af, als we mensen onbewust kunnen helpen betere en gezondere keuzes te maken, dan zijn de mogelijkheden eindeloos op wat we kunnen betekenen! Wat zou dit effect dan bijvoorbeeld al kunnen zijn op energiebesparing? Kun je mensen daar ook beïnvloeden?

Energieverbruik verminderen

De gas- en elektriciteitsrekening voor een gemiddeld huishouden bedroeg 1790 euro in 2014 (Agentschap NL, ECN). Hoe fijn zou het zijn als deze rekening wat lager zou zijn voor de consument en hoe goed zou het zijn voor het milieu als we allemaal wat minder energie zouden verbruiken?!

Er zijn goede ontwikkelingen op het gebied van energie. Neem zonnepanelen, windmolens, etc. Voor thuis zijn deze opties vaak niet makkelijk te gebruiken door hoge aanschafkosten. Maar er is een andere manier om effectief energie te besparen. Thuis heb ik mijzelf ook wel eens voorgenomen om minder energie te verbruiken. Door beter te  letten op de lichten die branden in een kamer waar niemand is, korter te douchen en door de verwarming  ‘s nachts uit te zetten. Dit deed ik de eerste week altijd keurig maar daarna was ik er niet meer bewust mee bezig en lukte het mij nooit om voor langere tijd energie te besparen. Tot ik een artikel tegenkwam over hoe je kunt inspelen op het onbewuste gedrag van mensen waardoor zij wel energie kunnen besparen!

In 2007 deed Abrahamse samen met enkele anderen een onderzoek in Groningen naar energiebesparing. Hieraan deden 314 huishoudens mee. De deelnemende huishoudens werden verdeeld in 3 groepen. Alle deelnemers van het onderzoek vulden een vragenlijst in op een website over hun energieverbruik in de breedste zin van het woord; van het gebruik van de wasmachine tot hoelang er gedoucht werd in huis.  De site werkte vrij eenvoudig; de mensen hadden bijvoorbeeld ingevoerd dat zij de verwarming altijd op 23 graden hebben staan en de site gaf dan vervolgens aan dat dit wel twee graden lager kon. Daarnaast kregen twee groepen een doel om binnen vijf maanden 5%  energie te besparen. Na twee maanden kregen de deelnemers feedback op de site hoeveel stroom zij tot nu toe hadden bespaard in procenten en in euro’s en ook zagen zij op welke manieren zij dit hadden bespaard. Bijvoorbeeld 4% bespaard door de verwarming twee graden lager te zetten waardoor 25 euro is bespaard in twee maanden, maar het doel van 5 % is nog niet behaald.

De twee groepen die een doel hadden gesteld van 5% energie besparen, gepersonaliseerde tips kregen via een website hoe ze energie zouden kunnen besparen en een tussentijdse evaluatie kregen via de site hoe ze ervoor stonden, hadden gemiddeld de doelstelling van 5% energie besparen gehaald. De controlegroep die deze informatie niet kregen en geen doel voor zichzelf hadden gesteld besteedde zelfs 0,7% meer energie.

 

Dit onderzoek laat zien dat 5% energie besparen dus helemaal niet zo moeilijk hoeft te zijn met een klein beetje begeleiding. Dit kun je thuis natuurlijk heel makkelijk toepassen. Stel voor jezelf een doel hoeveel je wil besparen, bijvoorbeeld voor komend kwartaal. Er zijn tegenwoordig veel apps en sites waar je kunt kijken hoe jij eenvoudig energie kan besparen.

Je kunt bijvoorbeeld naar deze sites gaan:

http://verspillingscheck.nuon.nl/

http://www.smappee.com/nl?gclid=CIC3s5jzosYCFYYfwwodNFIAmg

http://www.milieucentraal.nl/energie-besparen/snel-besparen/grip-op-je-energierekening/energieverbruiksmanagers/

Ik zou zeggen, probeer het eens! Het kan je een hoop geld besparen en het is ook nog eens goed voor het milieu. Een win-winsituatie!